Tagarchief: politiek

Omgangskunde op de basisschool: verplicht vak of excuus?

Wie de afgelopen dagen televisie heeft gekeken of radio heeft geluisterd zal hebben opgemerkt dat de ‘verruwing van de samenleving’ centraal stond.

Tijdens de uitreiking van de Televisierring riep winnaar Johnny de Mol op tot ‘meer verdraagzaamheid, meer respect en meer liefde voor elkaar’. Bij RTL Late Night zat Wendy van Dijk. Zij had een kort geding aangespannen tegen Quote omdat dit tijdschrift over vermeend cocaïnegebruik van Wendy en haar man Erland Galjaard had geschreven. Frits Spits zat aan tafel en ook hij stelde dat we in Nederland op de verkeerde manier met elkaar omgaan. Bij Spijkers met Koppen op radio 2 ging het in een gesprek met Emile Roemer over de manier waarop politici elkaar bejegenen in de Tweede Kamer. Felix Meurders haalde het Nationale Schoolonderzoek van het Algemeen Dagblad aan. Daaruit blijkt dat ouders het vak ‘omgangskunde’ willen invoeren en hij vroeg Emile Roemer of politici dit vak niet zouden moeten volgen.

En daar zijn we weer bij het onderwijs beland. Elke keer wanneer er iets mis is in onze samenleving wijzen de vingers naar de kinderen: de jeugd zal het later beter moeten doen. Natuurlijk aan alle meesters en juffen van het basisonderwijs de schone taak dit uit te voeren. Maar waar gaat het nu eigenlijk mis?

Wie zijn er verantwoordelijk voor die verruwing van onze maatschappij? Zijn het de kinderen die elkaar in de Tweede Kamer op idiote wijze aanspreken en afmaken, lettend op de peilingen zonder daadwerkelijk de inhoud centraal te stellen? Zijn het de kinderen die verzonnen verhalen in een tijdschrijft zetten waarbij anderen beschadigd worden? Zijn het de kinderen die in Woerden met bivakmutsen een AZC bestormen, in Oranje tegen een auto van staatssecretaris Dijkhoff aanschoppen, in een tweet schrijven ‘Volkert, hier heb je je volgende kandidaat om af te knallen, je bent nu toch vrij’ of in een voetbalstadion elkaar de hersens inslaan omdat je toevallig een andere club support?

Misschien zouden de volwassenen van nu eerst eens goed in de spiegel moeten kijken voor ze met het vak ‘omgangskunde’ op de proppen komen. Omgangskunde is geen vak voor op de basisschool. Alsof je in een paar lessen kunt uitleggen hoe je respectvol met elkaar omgaat. En daarna gaan we weer vrolijk verder met rekenen en taal? Nee. Het gaat om normen en waarden die je met elkaar afspreekt en waar je dagelijks mee bezig bent als leerkracht. Niet alleen door die afspraken met elkaar te maken en kinderen hier op aan te spreken. Maar vooral door zelf het goede voorbeeld te geven.

Laat alle volwassenen daar eens mee beginnen.

 

Lees hier de speech van Johnny de Mol tijdens het Televisiergala

Timmermans: minister en een beetje onderwijzer..

Frans Timmermans

Frans Timmermans

Nu hij in het middelpunt van de belangstelling in Europa staat en misschien zijn huidige functie als minister van Buitenlandse Zaken verruilt voor een hoge functie bij de Europese Commissie voel ik mij geroepen een korte blog over Frans Timmermans te schrijven.

De afgelopen weken heeft hij op veel mensen indruk gemaakt met de manier waarop hij omging met de ramp van vlucht MH17. Hij verwoordde op bijzondere wijze een ‘nationaal gevoel’ tijdens zijn speech bij de VN op 21 juli. Daarnaast heeft hij zich keer op keer ingezet voor uitgebreid onderzoek en het snel terughalen van de lichamen naar Nederland. Dat dit niet allemaal gelukt is op de manier waarop dat zou moeten mag duidelijk zijn, maar ook als minister heb je niet alles in eigen hand.

Het ging hierbij om een nationale ramp met een internationale impact. Veel mensen zagen een kant van minister Timmermans die ze misschien nog niet eerder hadden gezien: duidelijk, volhardend, empatisch. Zijn gevoel voor taal en intelligente vermogens waren al eens eerder aan het daglicht gekomen, bijvoorbeeld bij een campagnefilmpje om Commissaris voor de Mensenrechten van de Raad van Europa te worden. Hij werd echter snel afgeschilderd als een komiek, of een typetje van Van Kooten en De Bie zoals Johan Fretz in de Volkskrant schreef. Niet op basis van inhoud, maar op basis van uiterlijk vertoon. Zoals dat wel vaker gebeurt bij politici. Soms kom je op televisie onhandiger over dan je in het echt bent.

Ik ken Frans Timmermans niet goed, niet persoonlijk. Maar ik heb hem wel een aantal keer mogen ontmoeten. Met onze groepen acht houden we ons elk jaar een aantal weken bezig met het thema ‘politiek’. Om de kinderen in aanraking te laten komen met politici stuurde ik via twitter en facebook berichten naar enkele politici met de vraag of we ze mochten interviewen. Frans Timmermans reageerde direct en gaf zijn staf, hij was destijds staatssecretaris van Europese Zaken, de opdracht een dagdeel te organiseren waarbij onze groepen acht ontvangen werden op het ministerie. De kinderen kregen in groepen een rondleiding door het gebouw waarbij uitleg werd gegeven door verschillende medewerkers. Ze mochten in de kamers van de ministers komen, in de auto’s zitten beneden in de ontvangstruimte, kijken bij de beveiliging van het gebouw en tenslotte staatssecretaris Timmermans interviewen in de grote vergaderzaal.

Toen Timmermans kamerlid werd ontving hij ons ook, dit keer in de fractieruimte van de PvdA. Hij nam ruim een uur de tijd, vertelde over zijn drijfveren om de politiek in te gaan. Vertelde over zijn geschiedenis in Limburg, over de mijnen. Over zijn toekomstvisie en was geïnteresseerd in de vragen van de leerlingen. En dat los van zijn eigen politieke mening en partijstandpunten. Zeer objectief. Op alle vragen kregen de kinderen antwoord. Zelfs op de vraag: ‘Welk merk onderbroeken draagt u?’ Want de vraagsteller kreeg later in de mail een plaatje van het merk (nee, geen persoonlijke foto van de iCloud gepikt’).

Vorig jaar mochten we weer langskomen. Dit keer met drie groepen acht. Als minister valt er minder tijd vrij te maken, maar ook deze dag was bijzonder om mee te maken. Met een les in de vergaderzaal op het ministerie en aansluitend een interview van een halfuur.

Politiek is een ongewikkeld onderwerp, maar door de politiek te kunnen ‘voelen, ruiken, ervaren’ in Den Haag wordt het concreter voor 12-jarigen. Ze worden één dag meegenomen in de vreemde wereld van coalities en oppositie, partijenstelsels en debatten.

Wat ik hiermee wil zeggen? Er zijn politici die naast hun (vele) werk, de tijd nemen voor onderwijs en kinderen. Die proberen hun enthousiasme over te brengen. Ik hoop dat andere politici hier een voorbeeld aan nemen. En er zijn er ongetwijfeld al die dat doen. Politici als Frans Timmermans staan in de aandacht, moeten worden afgerekend op hun daden en beloftes. En zo af en toe verdienen ze een blog. Omdat ze ertoe doen. Ik wens hem veel succes en plezier in Europa.

Tenslotte: ik moet dan ook de Haarlemse gemeenteraad noemen waar onze klassen jaarlijks worden ontvangen door raadsleden Jur Visser en Moussa Aynan. Want naast de landelijke politiek besteden we aandacht op lokaal niveau.

Bekijk hier de speech van 21 juli 2014:

Bekijk hier het campagnefilmpje van 2012:

 

 

Elke leerling telt!

Elke leerling telt?

Vanaf het moment dat de puberteit begint, komen we langzaam in aanraking met belangrijke vraagstukken . Wie ben je? Wat wil je uitdragen? Bij welke groep wil je horen? Of bewust nergens bij? Welk vakantiebaantje neem je? Wie zijn je vrienden? Wat valt er te ontdekken?

Het zoeken naar antwoorden op deze vragen resulteert in het moeten maken van belangrijke keuzes. Wat zou je willen studeren? Ga je op kamers of blijf je thuis wonen? Wat doe ja na de studie? Reizen, werken, doorstuderen? Waarin investeer je? In je relatie, vrienden, werk, jezelf?

Het maken van keuzes…
Het maakt ons tot wie we zijn, waar we voor staan. Alles wat jij beslist heeft invloed op het verloop van jouw leven en dat van anderen. Ook willen we graag dat anderen rekening met ons houden.  We hebben immers onze wensen, eisen, maniertjes en onmogelijkheden. Waarschijnlijk merken we allemaal hoe lastig dat kan zijn,  zeker omdat we niet overal invloed op hebben.

Vertalen we dit naar het onderwijs, dan blijkt dat we weinig geleerd hebben van onze eigen ervaring. Keuzes maken is belangrijk, maar wel op basis van argumenten, vergelijken en ervaring. En wat doen we vervolgens? In groep acht geven we kinderen een advies en op basis daarvan laten we ze een school kiezen. Als ze op het vmbo-b terechtkomen moeten ze direct al rekening houden met de verschillende richtingen. Wil ik de kant van de horeca op, de zorg of de media? Op het vmbo-t worden ze na twee jaar geconfronteerd met het kiezen van een profiel, op de HAVO na drie jaar en op het VWO na vier jaar. Waar vroeger alle scholengemeenschappen gemengde brugklassen hadden waarbij kinderen nog de kans hadden zich te ontwikkelen, komen deze gemengde klassen steeds minder voor. Ook wordt de mogelijkheid om door te ontwikkelen vaker gebaseerd op cijfers en veiligheid, in plaats van op stimuleren en durf. Ligt dit aan het onderwijs zelf? Voor een deel. Eigen verantwoordelijkheid nemen is belangrijk en het blijft mooi om te zien dat veel scholen dit blijven doen . Ondanks het feit dat onze regering (en daarmee de maatschappij) meer waarde hecht aan eindtoetsen, enkele meetmomenten en scholen afrekent op hun examenresultaten. Of kinderen zich als mens ontwikkelen, creatieve, innovatieve en organisatorische vaardigheden  beheersen waarmee ze zich kunnen onderscheiden met de rest van de wereld komt op de achtergrond te staan. Cijfers = meten, cijfers = weten. Dat is het motto dat centraal staat.

Ontwikkeling verdwijnt uit het onderwijswoordenboek. Dat elk mens zich op een eigen manier ontwikkelt en in een bijpassend tempo, daar hebben we geen boodschap aan. Je hoort te passen in een profiel, opgesteld voor de gemiddelde mens. Was Rembrandt een gemiddeld mens? Antoni van Leeuwenhoek? Johan Cruijff? Annie M.G. Schmidt? Freddy Heineken?  Natuurlijk verwachten we niet dat iedereen uitzonderlijke kwaliteiten heeft. Maar laten we wel uitgaan van het feit dat iedereen uitzonderlijk is. Dat we mensen, en daarmee te beginnen kinderen, ruimte en tijd geven hun kwaliteiten en tekortkomingen te ontdekken. Dat kan wat mij betreft samengaan met structuur, toetsing en reflectie.

Keuzes maken is belangrijk. Of ze nu voordelig of nadelig uitpakken, je leert ervan. Alleen betekent keuzes maken wel dat je dat gefundeerd mag doen. Geef kinderen de kans te beginnen met het stellen van vragen en het zoeken naar antwoorden.  Zorg dat je hun ontwikkeling stimuleert. Probeer het beste te bereiken binnen het systeem waarin je moet werken. Mensen in het onderwijs doen hun uiterste best om te voldoen aan de steeds hogere verwachtingen. Laten we ze helpen en het systeem de komende jaren aanpassen zodat iedereen de kans krijgt die hij verdient om zich te ontwikkelen.

Dat kan drastisch, dat moet misschien ook. In één klap het onderwijs en de professionals veranderen is lastig, dat weet ik. Dat is misschien onmogelijk en moet je niet verwachten. Maar we kunnen beginnen met een verandering in onze cultuur. Eén waar plek is voor vertrouwen aan de school die in samenwerking met ouders samen zorgdraagt voor ontwikkeling. Een ontwikkelcultuur in plaats van een afrekencultuur. Het is belangrijk eisen te stellen en professionals hierop aan te spreken, dat mag alleen niet ten koste gaan van de kwaliteit. We willen geen onderwijs dat kinderen voorbereidt op toetsen, we willen onderwijs waarbij de kans op ontwikkeling optimaal is. Letterlijk staat er in de kerndoelen:

Ik vind het belangrijk dat scholen de ruimte krijgen om eigen keuzes te maken, keuzes die passen bij de school en de omgeving van die school. De nieuwe kerndoelen sluiten daar goed op aan.

Scholen krijgen zo de ruimte om keuzes te maken die passen bij het eigen profiel. Want elke school is uniek, elke leerling is uniek, elke leerling telt. 

Mooie woorden. Fijn dat scholen ruimte krijgen om eigen keuzes te maken. Laten we de kinderen hier alleen niet mee lastig vallen. Kinderen horen de ruimte krijgen zich te ontwikkelen, want elke leerling telt.